Łódzka sztuka poleci na Księżyc. W piątek zobaczymy ją z bliska

W piątkowy wieczór w centrum Łodzi będzie można zobaczyć z bliska obrazy, których cyfrowe odpowiedniki mają zostać zachowane daleko poza Ziemią. O godz. 18:00 w Fabryce Aktywności Miejskiej rozpocznie się wernisaż wystawy Darii Solar „Anatomia Krzemu”.

Jednym z najważniejszych dzieł prezentowanych przy ul. Tuwima 10 będzie „Wanda 2.0 «Non omnis moriar»”. Obraz znalazł się wśród prac Darii Solar włączonych do Lunar Codex, międzynarodowego projektu tworzącego pozaziemskie archiwum współczesnej kultury.

„Więź” Darii Solar już dotarła na Księżyc

W przypadku Lunar Codex obrazy nie opuszczają Ziemi w postaci płócien. Do kosmicznego archiwum trafiają ich cyfrowe zapisy umieszczane na specjalnych nośnikach.

Jedna z prac łódzkiej malarki przebyła już tę drogę. Cyfrowa wersja obrazu „Więź” („The Bond”) znalazła się na Księżycu dzięki misji lądownika Blue Ghost.

Na tym udział Solar w projekcie się nie kończy. Do Lunar Codex trafiły kolejne jej dzieła, a następny etap archiwizacji ma być związany z misją wykorzystującą rakietę Falcon Heavy firmy SpaceX. Wśród tych prac znajduje się właśnie „Wanda 2.0 «Non omnis moriar»”, którą łodzianie będą mogli obejrzeć podczas wystawy.

Różnica jest istotna: na Księżyc nie leci oryginał wiszący na ścianie galerii, ale utrwalony zapis dzieła. Płótno pozostaje na Ziemi.

Jak zamienić obraz w archiwum na Księżycu?

Lunar Codex wykorzystuje rozwiązania stworzone z myślą o bardzo długim przechowywaniu informacji. Obrazy są najpierw digitalizowane w wysokiej rozdzielczości, a następnie ich zapis może zostać przeniesiony na mikroskopijne nośniki NanoFiche.

W przypadku kolorowych obrazów zapis rozdzielany jest na trzy kanały odpowiadające barwom czerwonej, zielonej i niebieskiej. Dzięki temu obraz można później odtworzyć przez połączenie poszczególnych warstw.

Najważniejsze jest jednak to, że taki analogowy zapis nie jest uzależniony od konkretnego systemu operacyjnego, aplikacji czy współczesnego komputera. Do jego odczytania potrzebne są przede wszystkim światło i odpowiednie powiększenie. To zupełnie inna filozofia archiwizacji niż przechowywanie pliku na dysku, który po kilkudziesięciu latach może wymagać kolejnych urządzeń, standardów i migracji danych.

Archiwum dziesiątek tysięcy twórców

Za Lunar Codex stoi kanadyjski fizyk, poeta i kolekcjoner sztuki Samuel Peralta. Projekt gromadzi malarstwo, literaturę, muzykę i inne przejawy współczesnej kultury, tworząc rodzaj kapsuły czasu przeznaczonej dla przyszłych pokoleń.

Skala przedsięwzięcia jest ogromna. Lunar Codex obejmuje dorobek ponad 50 tys. twórców reprezentujących przeszło 260 krajów i terytoriów.

Łódź ma w tym archiwum własny ślad. Oprócz Darii Solar w projekcie znalazły się także prace Daniela Libeskinda, architekta urodzonego w Łodzi.

Wernisaż w centrum Łodzi 11 września

Wystawa „Anatomia Krzemu” pozwoli zobaczyć oryginalne malarstwo, którego część równolegle staje się elementem niezwykłego eksperymentu z archiwizowaniem kultury poza Ziemią.

Wernisaż rozpocznie się w piątek, 11 września 2026 roku o godz. 18:00 w Fabryce Aktywności Miejskiej przy ul. Tuwima 10. Ekspozycja znajdzie się na III piętrze.

To rzadka sytuacja, w której dzieło wiszące w łódzkiej sali wystawowej można oglądać ze świadomością, że jego zapis przygotowywany jest także z myślą o zupełnie innym miejscu i czasie: księżycowym archiwum, które ma pozostać tam długo po zakończeniu samej wystawy.