Bezdomność bez stereotypów. Ważna wystawa w OFF Piotrkowska

„Dom to początek” to autorski projekt Damiana Wagnera, który przez lata fotografował osoby doświadczające kryzysu bezdomności. Wystawa ma pokazać ich codzienność bez sprowadzania bohaterów do jednego określenia i skonfrontować odbiorców ze stereotypami dotyczącymi bezdomności.

Ekspozycja zostanie otwarta w sobotę, 26 września o godz. 15 na drugim piętrze przędzalni OFF Piotrkowska Center przy ul. Piotrkowskiej 138/140. Organizatorzy wskazują charakterystyczne wejście „za różowymi drzwiami”.

Około 60 prac i historie ludzi, którzy stracili dom

Na wystawę złoży się około 60 prac. Będą wśród nich reportażowe fotografie wykonane przez Damiana Wagnera w różnych częściach świata, instalacje artystyczne, projekcje oraz nagrane rozmowy z bohaterami zdjęć. Osobną część ekspozycji stworzą rysunki dzieci z Przedszkola nr 55 w Łodzi pokazujące, czym jest dla nich dom.

Prezentowany będzie także dokument „Dom to początek” wyprodukowany przez Wagnera. Film skupia się na codzienności osób doświadczających bezdomności i ma uzupełnić fotograficzne portrety o ich własne historie.

– Wszystko zaczyna się od słowa „dom”. Bardzo ciężko jest stworzyć cokolwiek, jeżeli nie masz gdzie wrócić, jesteś cały czas niewyspany i nie masz nawet gdzie odłożyć swoich rzeczy. Dom to fundament tego, by móc dobrze zacząć każdy dzień, zamiast przesiadać się z ławki na ławkę.

– mówi Damian Wagner, autor i pomysłodawca wystawy.

Temat ma w Łodzi konkretny wymiar. Podczas ogólnopolskiego badania przeprowadzonego w marcu 2026 roku w mieście zidentyfikowano 674 osoby w kryzysie bezdomności. Około 155 z nich przebywało w przestrzeni publicznej, poza przeznaczonymi dla osób bezdomnych placówkami.

Nie tylko wystawa. Eksperci pokażą, jak pomagać

Otwarcie 26 września rozpocznie również program spotkań i warsztatów. Pierwszą prelekcję, zatytułowaną „Twarze bezdomności”, poprowadzi Natalia Dziąg, prezeska łódzkiej Fundacji Niestereotypowi i streetworkerka zajmująca się wspieraniem młodych dorosłych doświadczających bezdomności lub nią zagrożonych.

W kolejnych spotkaniach mają uczestniczyć łódzcy streetworkerzy oraz przedstawiciele Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Jednym z tematów będzie to, jak reagować i pomagać w sposób, który faktycznie odpowiada na potrzeby osoby w kryzysie.

Program podzielono na dni poświęcone różnym aspektom problemu. 29 września odbędzie się Dzień Instytucji Pomocowych, 30 września – Dzień Streetworkerów, a 1 października – Dzień Obywatelski.

Na 2 października zaplanowano Dzień Młodzieży z warsztatami poświęconymi empatii. Swoje utwory muzyczne zaprezentują także młode osoby związane z Fundacją Niestereotypowi. W ostatni weekend przewidziano rozmowy z przedstawicielami łódzkich organizacji pozarządowych i podsumowanie całego projektu.

30 września odbędzie się dodatkowo bezpłatny pokaz filmu „Proces” w reżyserii Krzysztofa Łyszkowskiego. W muzycznej produkcji raper Knaps, współpracujący z duetem Ensoul, wciela się kolejno w oskarżonego, adwokata i sędziego.

Wystawa potrwa do 4 października

Od 27 września do 4 października ekspozycję będzie można oglądać codziennie w godz. 10–20. W pierwszy weekend zaplanowano również oprowadzania kuratorskie w godz. 11–18. Zarówno wejście na wystawę, jak i udział w wydarzeniach towarzyszących są bezpłatne.

Projekt ma także wymiar pomocowy. Podczas wydarzenia prowadzona będzie zbiórka wspierająca uruchomienie „Domu dla Młodych” przez Fundację Niestereotypowi. Organizacja chce wynająć miejsce, które zapewni młodym dorosłym doświadczającym bezdomności bezpieczne schronienie i wsparcie w wychodzeniu z kryzysu.

Drugim celem są tzw. zawieszone obiady w Zajadalni pod Aniołami przy ul. Armii Krajowej 32b. Opłacony wcześniej posiłek będzie mogła odebrać osoba, która go potrzebuje.

Wystawa „Dom to początek” pozostanie w OFF Piotrkowska do niedzieli, 4 października.